Wat is kamfiltering?

Kamfiltering ontstaat als een geluid zich mengt met een kopie van zichzelf die een fractie van een seconde later aankomt. Sommige frequenties worden dan sterker, andere doven bijna uit. Op een analyzer ziet dat eruit als de tanden van een kam. Je hoort het als een hol, buisachtig of "phasey" geluid.

Je zit achter je monitoren.

Je beweegt je hoofd een paar centimeter naar voren.

En ineens klinkt je hi-hat anders. Doffer. Of juist scherper.

Grote kans dat je kamfiltering hoort.

Hoe werkt het?

Geluid is een golf. Komt dezelfde golf twee keer bij je oor, met een klein tijdsverschil, dan tellen ze bij elkaar op. Bij sommige frequenties vallen de toppen samen: die worden sterker. Bij andere valt een top op een dal: die worden zwakker of verdwijnen bijna. Dat heeft alles te maken met fase.

Het gebeurt vaak op deze plekken:

• In je kamer. Geluid van je monitor kaatst via je bureau, het raam of een zijmuur naar je oren. Die weerkaatsing komt net later aan dan het directe geluid. Lees wat zijn eerste reflecties.
• Bij opnemen met twee microfoons op verschillende afstand van dezelfde bron.
• In je mix. Je dupliceert een spoor en schuift de kopie een paar milliseconden op, of je mengt twee lagen die bijna hetzelfde zijn.

Waarom is het belangrijk?

• Je hoort je mix niet eerlijk. Klinkt een frequentie op jouw plek zwakker door kamfiltering, dan ga je die oppompen met EQ. Op andere speakers is het dan te veel.
• Het geluid verandert per plek. Een paar centimeter verschuiven maakt al uit. Dat maakt keuzes onzeker.
• In mono kan het erger worden. Twee bijna gelijke signalen kunnen elkaar flink uitdoven als ze samen in mono klinken.

Veelgemaakte fout

Proberen het weg te EQ'en. De gaten van een kamfilter zitten op veel frequenties tegelijk en schuiven mee als je beweegt. Een EQ maakt het eerder erger.

Pak de bron aan. In je studio: absorptie op de plekken waar de eerste reflecties vandaan komen, en je monitoren niet vlak tegen een muur of te ver naar achter op je bureau. In je mix: check je kopieën en lagen in mono. Lees mono-compatibiliteit.

Veelgestelde vragen

Is kamfiltering altijd slecht?

Nee. Effecten als chorus en flanger gebruiken het expres, met een vertraging die beweegt. Dan klinkt het als beweging in plaats van een fout.

Hoe hoor ik of mijn kamer er last van heeft?

Speel roze ruis af en beweeg langzaam je hoofd. Hoor je de klank duidelijk "zwiepen", dan zijn er sterke reflecties.

Helpt een reflectiefilter bij opnemen?

Het helpt tegen reflecties vlak bij de microfoon. Lees wat is een reflectiefilter.

Gerelateerde termen

• Absorptie en diffusie
• Sweet spot
• Staande golven
• Layering

Verder lezen

Lees de blog Hoe verbeter je de akoestiek in de studio?

Wil je leren mixen in een kamer die je kunt vertrouwen? Kom vrijblijvend kennismaken op een gratis Open Dag.