Wat is een oscillator?

Een oscillator is het deel van een synthesizer dat het geluid maakt: hij trilt op een vaste toonhoogte en geeft een golfvorm, zoals een sinus, saw of square. Alles wat een synth daarna doet, zoals filteren en vormen, begint bij dat ene signaal van de oscillator.

Je opent een lege synth.

Je drukt een toets in. Je hoort een kale, zoemende toon. Niet mooi, niet spannend. Maar dit is de grondstof van elke bass, lead en pad die je ooit gaat maken.

Hoe werkt een oscillator?

Een oscillator maakt een signaal dat steeds op en neer gaat. Hoe snel hij trilt, bepaalt de toonhoogte. De vorm van die trilling bepaalt de klank.

De vier klassieke golfvormen:

• Sinus: zacht en puur, zonder boventonen. Ideaal voor sub bass.
• Saw (zaagtand): helder en vol, met veel boventonen. De basis van veel leads en supersaws.
• Square (blok): hol en fel. Werkt goed voor retro-geluiden en sommige bassen.
• Triangle (driehoek): zachter dan square, met een paar boventonen.

In moderne synths zijn er ook:

• Wavetables: een reeks golfvormen waar je doorheen kunt schuiven.
• Noise: ruis, handig voor hi-hats, risers en lucht.

Met de knoppen van een oscillator stel je meestal in:

• Octaaf en semitonen: hoger of lager stemmen.
• Detune: een tweede stem net iets ontstemd, voor een breder geluid.
• Unison: meerdere stemmen tegelijk, voor een dikke, brede klank.

Waarom is de oscillator belangrijk?

• Het begin van elk geluid. Een filter kan alleen wegnemen wat er al is. Kies je de verkeerde golfvorm, dan krijg je het geluid er later moeilijk uit.
• Combineren. Veel synths hebben twee of drie oscillators. Samen maken ze rijkere geluiden.
• Low end. Een sinus of zachte triangle geeft een strakke sub, een saw juist een bass met veel karakter.

Veelgemaakte fout

Unison en detune helemaal openzetten op een bass. Het klinkt eerst breed en groot, maar in de low end gaan de stemmen tegen elkaar in. In mono wordt je bass ineens dun en zwak.

Houd de lage tonen zoveel mogelijk mono en smal. Gebruik breedte vooral voor leads, pads en hogere lagen.

Veelgestelde vragen

Hoeveel oscillators heeft een synth?

Dat verschilt. Veel synths hebben er twee of drie, plus vaak een losse sub- en noise-oscillator.

Wat is een sub-oscillator?

Een extra oscillator die een octaaf (of twee) lager speelt, vaak met een sinus of square. Zo geef je een geluid meer low end.

Wat is het verschil tussen een oscillator en een LFO?

Allebei maken ze een golfvorm. Een oscillator trilt snel genoeg om te horen. Een LFO trilt langzaam en gebruik je om andere knoppen te laten bewegen.

Gerelateerde termen

• Sound design
• Filter
• Envelope (ADSR)
• Frequentie

Verder lezen

Lees in de kennisbank ook Wat is frequentie?

Wil je leren hoe je een synth van nul af aan programmeert? Kom vrijblijvend kennismaken op een gratis Open Dag.