Wat is een shelf-EQ?

Wat is een shelf-EQ?

Een shelf-EQ is een EQ-vorm die alle frequenties boven of onder een bepaald punt even veel harder of zachter maakt. Een low shelf werkt op alles onder het punt, een high shelf op alles erboven. De curve lijkt op een plank of een trede: vandaar de naam. Je gebruikt hem voor brede, rustige aanpassingen, zoals wat meer lucht of wat minder laag.

Je vocal klinkt goed.

Maar een beetje dof.

Je pakt een EQ en zet een smalle boost op 8 kHz.

Nu klinkt hij scherp.

Wat je zocht, was geen piek. Je zocht een plank.

Hoe werkt het?

Een EQ heeft verschillende vormen. Lees wat is EQ.

  • Bell (piek): werkt rond één frequentie, als een heuveltje of een kuil.
  • High-pass of low-cut: haalt alles onder een punt weg, steeds meer naarmate je lager gaat.
  • Shelf: maakt alles boven of onder het punt even veel harder of zachter, en blijft dan vlak.

Een shelf heeft meestal drie knoppen:

  1. Frequentie: waar de plank begint.
  2. Gain: hoeveel harder of zachter.
  3. Q of slope (soms): hoe steil de overgang is. Bij sommige EQ's geeft een hoge Q een klein bultje vlak bij het punt.

Elke DAW heeft een shelf in zijn eigen EQ. In Ableton Live kies je in EQ Eight een low shelf of high shelf. In FL Studio kan een band in Fruity Parametric EQ 2 een shelf worden. In Logic Pro heeft de Channel EQ een low shelf en high shelf.

Waarom is het belangrijk?

  • Natuurlijk klinkende aanpassingen. Een brede plank valt minder op dan een smalle piek.
  • Lucht en warmte. Een kleine high shelf geeft een vocal of pad wat meer glans. Een kleine low shelf maakt een geluid warmer of juist slanker.
  • Balans in de hele mix. Op een groep of de master stuur je met een shelf de tonale balans in kleine stapjes.

Veelgemaakte fout

Te veel high shelf. Een paar dB extra hoog klinkt eerst helder, maar al snel scherp en vermoeiend. Sisklanken komen naar voren. Lees waarom klinkt mijn mix scherp en wat is een de-esser.

Een tweede fout: een low shelf omhoog zetten om meer laag te krijgen. Dan versterk je ook het allerlaagste, waar vaak alleen gerommel zit. Combineer hem dan met een high-pass eronder.

Een handige vuistregel: met een shelf werk je in kleine stappen. Eén tot drie dB is vaak al genoeg.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een shelf en een high-pass?

Een high-pass blijft het laag steeds verder wegsnijden. Een low shelf maakt het laag een vast stuk zachter en houdt het daarna vlak.

Gebruik ik een shelf om te boosten of te cutten?

Allebei kan. Veel mixers gebruiken een shelf liever om iets zachter te maken dan om te boosten. Lees wat is subtractieve EQ.

Wat is een tilt-EQ?

Een tilt-EQ is eigenlijk een low shelf en een high shelf tegelijk, de een omhoog en de ander omlaag. Zo kantel je de klank naar warmer of helderder.

Gerelateerde termen

Verder lezen

Lees de blog 12 essentiële EQ-tips voor muziekproductie

Wil je leren EQ'en met je oren in plaats van met trucjes? Kom vrijblijvend kennismaken op een gratis Open Dag.

Reactie plaatsen